Chức năng ngữ nghĩa của tân ngữ nội động trong tiếng Việt

Abstract

Trong tiếng Việt có trường hợp nội động (động từ không có tân ngữ đi kèm) được dùng như ngoại động (động từ có tân ngữ). Trong động ngữ ngủ lều, xuất hiện sau ngủ và ở vị trí tân ngữ là lều, được gọi là tân ngữ nội động (Non canonical Objects, gọi tắt là NCO). Nghiên cứu của Ho (2021) cho rằng chúng là bổ ngữ của động từ phi tác cách. Chúng có thể chỉ nơi chốn, phương tiện, thời gian, v.v. Dựa trên nghiên cứu của Zhang (2018) về tân ngữ nội động trong tiếng Hán, bài viết này trình bày chức năng ngữ nghĩa của tân ngữ nội động trong tiếng Việt. Qua đối chiếu, chúng tôi cho rằng tân ngữ nội động tiếng Việt cũng có đặc điểm như từ bổ nghĩa phân loại (giống với tính từ phân loại). Chúng là yếu tố phân loại chủng loại của sự tình, giống tân ngữ nội động tiếng Hán.