Khảo sát sơ bộ thành phần hóa học và hoạt tính kháng oxy hóa của lá cây Dừa cạn (Catharanthus roseus (L.) G. Don) và lá cây Huỳnh anh (Allamanda schottii Pohl).

Abstract

Trong nghiên cứu này, nguyên liệu sử dụng là lá cây Dừa cạn (Catharanthus roseus (L.) G. Don) và lá cây Huỳnh anh (Allamanda schottii Pohl). Sau khi được thu hái, các mẫu nguyên liệu được tiến hành chiết xuất để thu cao tổng ethanol cũng như các cao phân đoạn khác nhau. Mục tiêu nhằm đánh giá sơ bộ thành phần hóa học, xác định hàm lượng flavonoid và polyphenol toàn phần, đồng thời khảo sát hoạt tính kháng oxy hóa của các cao chiết bằng hai phương pháp phổ biến: trung hòa gốc tự do DPPH và ABTS•+ .Kết quả phân tích định tính cho thấy, cao ethanol từ lá cây Dừa cạn và lá cây Huỳnh anh đều chứa các nhóm hợp chất chính như alkaloid, flavonoid, steroid – triterpenoid và saponin. Đây là những hợp chất có ý nghĩa dược lý quan trọng, thường được ghi nhận với các tác dụng sinh học như kháng viêm, kháng khuẩn, kháng oxy hóa và chống ung thư. Về mặt định lượng, hàm lượng flavonoid toàn phần trong cao ethanol từ lá Dừa cạn đạt 157,8186±3,5089 mg QE/g cao chiết, trong khi polyphenol toàn phần đạt 73,7919±1,9707 mg GAE/g cao chiết. Đối với lá Huỳnh anh, hàm lượng flavonoid toàn phần xác định được là 146,3725±2,9607 mg QE/g cao chiết và polyphenol toàn phần là 39,0943±1,8867 mg GAE/g cao chiết. Các kết quả này cho thấy lá cây Dừa cạn có hàm lượng hợp chất chống oxy hóa cao hơn so với Huỳnh anh. Khảo sát hoạt tính kháng oxy hóa cho thấy cao chiết EA từ lá cây Dừa cạn với khả năng trung hòa gốc tự do DPPH có kết quả tốt nhất với IC50 là 35,2368 µg/mL và cao ethanol từ lá cây Huỳnh anh có khả năng kháng oxy hóa thấp nhất với IC50 là 239,1562 µg/mL. Khả năng trung hòa gốc tự do ABTS•+ trong cao chiết EA lá cây Dừa cạn có kết quả tốt nhất với IC50 là 18,7075 µg/mL và cao ethanol từ lá cây Huỳnh anh thể hiện hoạt tính kháng oxy hóa thấp nhất với IC50 là 105,6212 µg/mL. So sánh giữa hai loại cây, có thể nhận thấy rõ ràng rằng cao chiết từ lá cây Dừa cạn thể hiện hoạt tính kháng oxy hóa vượt trội hơn so với cao chiết từ lá cây Huỳnh anh ở cả hai phương pháp thử. Tổng thể, các kết quả nghiên cứu bước đầu đã góp phần làm rõ tiềm năng hoạt tính sinh học của hai loài cây này, đặc biệt là cây Dừa cạn. Đồng thời, đây cũng là cơ sở khoa học quan trọng để định hướng cho các nghiên cứu chuyên sâu tiếp theo, bao gồm phân lập hợp chất hoạt tính, xác định cơ chế tác dụng và đánh giá hiệu quả trên các mô hình sinh học.