Tuyển chọn vi khuẩn có khả năng lên men vỏ tôm tạo chế phẩm phòng trừ tuyến trùng gây hại rễ cà phê vối

Abstract

Cà phê là cây trồng chủ lực, mang lại giá trị kinh tế cao tại Việt Nam. Hiện nay, canh tác cà phê ở Việt Nam đang phải đối mặt với nhiều vấn đề, trong đó có dịch bệnh gây ra bởi tuyến trùng Pratylenchus spp. Mục tiêu của nghiên cứu này nhằm tuyển chọn chủng vi khuẩn có khả năng lên men, chuyển hóa bột vỏ tôm (BVT) thành chế phẩm có hoạt tính đối kháng tuyến trùng Pratylenchus spp. và kích thích sinh trưởng trên cây cà phê, làm cơ sở cho các nghiên cứu tiếp theo về sản xuất chế phẩm sinh học phòng trừ tuyến trùng gây hại cây cà phê, góp phần canh tác bền vững cây cà phê. Kết quả sàng lọc hoạt tính cho thấy, sản phẩm lên men BVT (dịch lên men) bởi chủng vi khuẩn N1 cho hoạt tính kháng tuyến trùng cao nhất, với khả năng gây chết tuyến trùng tuổi 2 lên tới 98,99% ở độ pha loãng thấp (2 lần). Sản phẩm lên men (SPLM) này tiếp tục được đánh giá khả năng kháng tuyến trùng và kích thích sinh trưởng cây cà phê trong điều kiện nhà lưới. Kết quả thực nghiệm cho thấy SPLM có hiệu quả trong quản lý tuyến trùng trong điều kiện nhà lưới, với khả năng kháng tuyến trùng đạt 52,98% ở liều lượng bón 80 ml/chế phẩm. Đồng thời, SPLM còn cho thấy hiệu quả trong kích thích sinh trưởng cây cà phê thông qua các chỉ tiêu: Tăng trưởng chiều cao cây, tăng khối lượng thân và rễ, hàm lượng diệp lục trong lá. Chủng vi khuẩn tiềm năng này được định danh là Pseudomonas aeruginosa N1 bằng phương pháp sinh học phân tử (giải trình tự gen 16S rRNA).