Thiết kế màng mỏng từ sericin/chitosan chứa vi hạt fibroin tải tinh dầu quýt xanh (Citrus reticulata L.) tiềm năng chống say tàu xe.

Abstract

Nghiên cứu thiết kế màng mỏng từ sericin/chitosan chứa vi hạt fibroin tơ tằm (FNP) tải tinh dầu quýt xanh, tiềm năng ứng dụng chống say tàu xe. Hệ vi hạt fibroin tơ tằm (FNP) và fibroin phối trộn polyethylene glycol (PEG) tải tinh dầu quýt xanh được bào chế bằng phương pháp đồng ngưng tụ. Màng sercin/chitosan tải vi hạt được bào chế bằng phương pháp đổ khuôn. Kích thước vi hạt tải tinh dầu được đánh giá bằng phương pháp tán xạ ánh sáng động kết hợp phân tán pha cho kết quả hệ vi hạt FNP, FNP/PEG trống và hệ có tải tinh dầu quýt xanh (FNP-EO, FNP/PEG-EO) có kích thước lần lượt là 219.7 nm, 550 nm, 265.6 nm và 350.5 nm với điện thế bề mặt (zeta) lần lượt là -21 mV, -31.3 mV, -40.5 mV và -42.9 mV. Tinh dầu quýt xanh được tải vào hệ vi hạt đạt hiệu suất tải tương ứng với công thức FNP, FNP/PEG lần lượt là 82.73±4% và 75.11±3.98%. Phổ FT-IR thể hiện các mũi đặc trưng của fibroin, PEG, tinh dầu quýt xanh trong cấu trúc hệ vi hạt, phổ của màng mỏng có đầy đủ các mũi đặc trưng của vi hạt và các mũi của polymer trong cấu trúc màng. Kết quả giải phóng tinh dầu in vitro trong môi trường đệm acetate pH 5.5 cho thấy FNP-EO và FNP/PEG-EO đều đạt mức giải phóng lần lượt là 86.72±6.13% và 84.07±3.12% sau 4 giờ. Kết quả đánh giá kích ứng HET-CAM cho thấy cả 2 hệ vi hạt tải tinh dầu đều không gây kích ứng. Màng mỏng sericin/chitosan tạo thành đều có độ bền vật lý tốt, cụ thể màng tải hạt FNP/PEG-EO có khả năng co dãn và chịu lực tốt nhất (9.76±2.02 N), công xuyên thủng đạt 1.06±0.22 J. Kết quả đánh giá khả năng trương nở của màng tải vi hạt chứa tinh dầu cho thấy khả năng trương nở cao, không có hiện tượng đứt gãy hay phá vỡ cấu trúc tổng thể sau 5 giờ. Ngoài ra, kết quả đánh giá khả năng giải phóng tinh dầu bằng mô hình Franzcell của màng sericin/chitosan chứa vi hạt FNP-EO và FNP/PEG-EO có hiệu suất thẩm thấu lần lượt là 58.77±3.5% và 71±2.61%, khẳng định khả năng giải phóng hoạt chất của chế phẩm tốt. Tóm lại, nghiên cứu đã bào chế thành công một chế phẩm hoàn chỉnh, tạo tiền đề nghiên cứu sâu hơn về hoạt tính sinh học và ứng dụng vào các công thức bào chế dược phẩm.