Hình phạt tù chung thân không xét giảm án trong dự thảo Bộ luật Hình sự sửa đổi năm 2025

Abstract

Bài viết nghiên cứu đề xuất hình phạt tù chung thân không xét giảm án, lần đầu tiên được đưa vào dự thảo Bộ luật Hình sự sửa đổi năm 2025 và thảo luận tại Kì họp thứ 9, Quốc hội Khoá XV. Sau khi tiếp thu ý kiến góp ý từ các chuyên gia và đại biểu, Chính phủ đã quyết định loại bỏ quy định này khỏi dự thảo trình Quốc hội thông qua. Bằng cách tiếp cận toàn diện vấn đề thông qua việc đánh giá mối liên hệ với mục tiêu cải cách Bộ luật Hình sự, nghiên cứu kinh nghiệm lập pháp quốc tế và phân tích các quan điểm học thuật về tính hiệu quả cũng như những vấn đề nhân quyền liên quan, bên cạnh việc ghi nhận những điểm tích cực của đề xuất, bài viết chỉ ra nhiều bất cập trong các quy định cụ thể của dự thảo, đặc biệt là thiếu sót trong đánh giá tác động toàn diện và chuẩn bị điều kiện để áp dụng hiệu quả hình phạt mới này. Bài viết kết luận rằng quyết định không đưa hình phạt tù chung thân không xét giảm án vào dự thảo luật lần này thể hiện sự thận trọng hợp lí và cần thiết trong lập pháp, nhằm đảm bảo tính khả thi, hiệu quả và phù hợp với thực tiễn của quy định pháp luật.