Nghiên cứu về biên soạn câu “把” trong bốn giáo trình tiếng Trung phổ biến tại Việt Nam và phân tích lỗi sai của sinh viên Việt Nam trong việc sử dụng

Abstract

Nghiên cứu tập trung vào câu "把" - cấu trúc ngữ pháp đặc thù trong tiếng Trung và là trọng điểm khó của giảng dạy Hán ngữ quốc tế. Đối tượng nghiên cứu bao gồm bốn giáo trình sơ cấp tổng hợp được sử dụng phổ biến tại Việt Nam (Giáo trình Hán ngữ, Hán ngữ Bác Nhã, Phát triển Hán ngữ, Giáo trình chuẩn HSK) cùng 425 sinh viên đại học đã học qua các giáo trình này. Bài viết tiến hành: (1) Phân tích vị trí xuất hiện, phương pháp giải thích ngữ dụng và hệ thống phân loại câu "把" trong giáo trình; (2) Khảo sát thực trạng sử dụng và lỗi sai trong giao tiếp thực tế của sinh viên. Kết quả chỉ ra: (1) Sự khác biệt rõ rệt giữa các giáo trình về chú giải ngữ pháp và giải thích chức năng ngữ dụng; (2) Giáo trình Phát triển Hán ngữ sở hữu hệ thống phân loại chi tiết, Giáo trình Hán ngữ đưa ra giải thích toàn diện nhưng có quy tắc phức tạp, trong khi Hán ngữ Bác Nhã và Giáo trình chuẩn HSK thiếu tính hệ thống; (3) Sinh viên thành thạo cấu trúc trong bài tập nhưng né tránh sử dụng thực tế do hạn chế về năng lực ngữ dụng. Nghiên cứu đề xuất ba giải pháp: (1) Tối ưu hóa giải thích đa chiều chức năng ngữ dụng trong giáo trình; (2) Kết hợp bài tập tình huống và nhiệm vụ giao tiếp; (3) Tăng cường thực hành ứng dụng kèm phản hồi định hướng. Những khuyến nghị này nhằm nâng cao hiệu quả giảng dạy và chất lượng đào tạo.