Ảnh hưởng của các loại khay và giá thể lên sinh trưởng, phát triển của hành tím giống Maserati.

Abstract

Hành tím (Allium ascalonicum L.) là cây gia vị quan trọng, có giá trị kinh tế và dinh dưỡng cao tại nhiều quốc gia châu Á, trong đó Việt Nam là một trong những nước có vùng sản xuất tập trung, đặc biệt tại thị xã Vĩnh Châu (Sóc Trăng). Tuy nhiên, sản xuất hành tím tại khu vực này đang gặp nhiều khó khăn như năng suất không ổn định, sâu bệnh gia tăng, chất lượng giảm và phụ thuộc vào giống địa phương lâu đời. Việc đưa giống hành tím lai Maserati vào sản xuất được xem là hướng đi tiềm năng nhằm đa dạng hóa nguồn giống và nâng cao hiệu quả kinh tế. Tuy nhiên, giống này có nhược điểm là phải trồng từ cây con thay vì củ giống, gây bất tiện và phụ thuộc nguồn cung. Do đó, nghiên cứu này được thực hiện nhằm xác định loại khay và giá thể phù hợp cho sản xuất cây giống và củ giống hành tím Maserati. Thí nghiệm được bố trí theo hai nhân tố gồm 5 loại khay gieo (nền đất, khay 384 lỗ, khay đen 1 hạt, khay đen 2 hạt, khay 104 lỗ) và 4 loại giá thể (BVB, BVB 80% + 20% pumice, tro trấu và xơ dừa), thực hiện tại Đại học Cần Thơ. Các chỉ tiêu theo dõi bao gồm tỷ lệ nảy mầm, sinh trưởng, khả năng tạo cây giống, năng suất và chất lượng củ giống. Kết quả cho thấy cả loại khay và giá thể đều ảnh hưởng có ý nghĩa đến sinh trưởng và năng suất hành tím Maserati. Giá thể BVB và BVB 80% cho tỷ lệ nảy mầm và sinh trưởng tốt nhất, trong khi tro trấu và xơ dừa cho kết quả thấp. Khay đen gieo 2 hạt/lỗ cho tỷ lệ nảy mầm cao nhất, nhưng làm giảm tỷ lệ sống do cạnh tranh mật độ. Khay 384 lỗ và khay đen gieo 1 hạt/lỗ cho hiệu quả sản xuất cây giống ổn định hơn. Tỷ lệ tạo củ và củ giống đạt chuẩn cao nhất khi sử dụng giá thể BVB kết hợp với khay 384 lỗ. Kích thước củ chịu ảnh hưởng chủ yếu bởi mật độ trồng. Do đó, sử dụng giá thể BVB (hoặc BVB 80%) kết hợp với khay 384 lỗ gieo 1 hạt/lỗ là giải pháp tối ưu để nâng cao năng suất và chất lượng cây giống hành tím Maserati