Ảnh hưởng của độ mặn lên tình trạng stress và các chỉ tiêu oxy hóa stress của cá bông lau (Pangasius krempfi)

Abstract

Nghiên cứu này đánh giá ảnh hưởng của độ mặn lên chỉ tiêu oxy hóa stress của cá bông lau (Pangasius krempfi). Thí nghiệm được bố trí gồm 7 nghiệm thức: 0‰, 6‰, 12‰, 18‰, 24‰, 30‰, 34‰. Mỗi nghiệm thức được lặp lại 3 lần. Mẫu cá thu vào ngày 0, 1, 7 và 14 để tiến hành đánh giá hoạt tính Catalase (CAT) và Lipid peroxidation (LPO) trên mang, gan. Kết quả nghiên cứu cho thấy hoạt tính Catalase (CAT) và Lipid peroxidation (LPO) ở mang và gan cùng với hàm lượng glucose của cá bông lau thay đổi theo thời gian và mức độ mặn của môi trường. Hoạt tính CAT có xu hướng tăng trong giai đoạn đầu thí nghiệm (0 giờ–1 ngày), giảm ở thời điểm 7 ngày và ổn định trở lại sau 14 ngày, trong đó hoạt tính CAT ở gan luôn cao hơn mang, thể hiện vai trò quan trọng của gan trong cơ chế bảo vệ chống oxy hóa. Hoạt tính LPO gia tăng trong giai đoạn đầu do tác động của stress thẩm thấu, sau đó giảm dần ở các giai đoạn tiếp theo cho thấy cá dần thiết lập trạng thái cân bằng sinh lý với môi trường độ mặn, mặc dù ở các nghiệm thức 30‰–34‰ mức LPO vẫn duy trì cao hơn so với các nghiệm thức còn lại. Bên cạnh đó, hàm lượng glucose giảm ở giai đoạn đầu do nhu cầu tiêu hao năng lượng cho quá trình thích nghi, sau đó tăng trở lại ở thời điểm 1 ngày và ổn định dần ở các giai đoạn 7–14 ngày. Nhìn chung, cá bông lau thích nghi tốt trong khoảng độ mặn 0‰–24‰, tối ưu trong khoảng 6‰18‰, trong khi độ mặn 30‰–34‰ gây ảnh hưởng bất lợi rõ rệt đến trạng thái sinh lý của cá.