Hình thái ống tiêu hóa và phổ thức ăn của cá đổng vạch xám Nemipterus marginatus (Valenciennes, 1830) trong mùa khô tại vùng ven biển Cần Thơ-Cà Mau

Abstract

Nghiên cứu về hình thái ống tiêu hóa và phổ thức ăn của cá đổng vạch xám Nemipterus marginatus (Valenciennes, 1830) được thực hiện từ tháng 12 năm 2025 đến tháng 3 năm 2026 trên các mẫu thu tại vùng ven biển từ Cần Thơ đến Cà Mau. 132 mẫu cá được thu định kỳ hàng tháng bằng lưới kéo với chiều dài chuẩn (SL) dao động 9,1 – 19,7 cm. Dạ dày cá được cố định trong dung dịch formol 4%. Mô tả hình thái ống tiêu hóa cho thấy cá đổng vạch xám có dạng miệng dưới, rạch miệng xiên xuống, chiều dài hàm trên dài hơn hàm dưới; hàm trên có 4 – 6 cặp răng nanh phía ngoài và răng mịn, nhỏ phân bố phía trong, hàm dưới có dãy răng mịn; răng hầu phát triển; lược mang thưa; thực quản ngắn; dạ dày hình túi; manh tràng có 8 – 10 nhánh; ruột ngắn, gấp thành 2 đoạn. Chiều dài ruột tương đối (RLG) nhỏ hơn 1 cho thấy đây là loài có tính ăn động vật. Thành phần thức ăn trong dạ dày cá đổng vạch xám gồm: cá nhỏ, tôm, cua, mực, ốc, ruốc và thức ăn khác. Không có sự thay đổi về thành phần thức ăn chính trong phổ thức ăn giữa giai đoạn sinh trưởng và sinh sản cũng như giữa mùa khô và mùa mưa. Có sự thay đổi chỉ số ưu thế trong nhóm thức ăn chính giữa 2 giai đoạn.