Tên gọi tòa nhà ở Hà Nội dưới góc nhìn của ngôn ngữ học xã hội

Abstract

Bài viết nghiên cứu thực trạng đặt tên các tòa nhà tại Hà Nội dựa trên lý thuyết Cảnh quan ngôn ngữ (Linguistic Landscape), Ngôn ngữ học xã hội và Địa danh học đô thị (Urban Toponymy). Thông qua việc khảo sát và phân loại hệ thống tên gọi các toà nhà trên toàn địa bàn thủ đô Hà Nội, tác giả chỉ ra xu hướng dịch chuyển từ tên gọi thuần Việt/ Hán Việt sang tên gọi ngoại lai (chủ yếu là tiếng Anh). Hiện tượng này vay mượn từ ngữ, sử dụng một cách ồ ạt tên gọi nước ngoài không chỉ phản ánh chiến lược thương mại, tư duy sính ngoại, phân tầng xã hội mà còn bộc lộ những bất cập trong việc thực thi chính sách ngôn ngữ và quản lí đô thị hiện nay. Từ đó, bài viết đề xuất một số giải pháp nhằm hài hòa giữa xu thế hội nhập, giữ gìn và phát triển tiếng Việt, bảo tồn bản sắc văn hóa - ngôn ngữ của Thủ đô.