Đánh giá hiện trạng và đề xuất giải pháp quản lý chất thải nhựa trên địa bàn phường Long Mỹ, thành phố Cần Thơ

Abstract

Nghiên cứu tiến hành đánh giá hiện trạng phát sinh và đề xuất giải pháp quản lý chất thải nhựa tại phường Long Mỹ, thành phố Cần Thơ. Phương pháp điều tra xã hội học trên 30 hộ gia đình kết hợp cùng thu mẫu, phân loại rác thực tế trong ba ngày được áp dụng để giải quyết các mục tiêu đề ra. Kết quả định lượng chỉ ra hệ số phát thải nhựa dao động từ 0,02 đến 0,04 kg/người/ngày, chiếm tỷ trọng trung bình 8,3% tổng lượng rác sinh hoạt. Các sản phẩm tiện lợi được tiêu thụ với mức độ rất lớn, điển hình là ống hút (86,7%) và túi nilon (83,3%). Về hiện trạng quản lý, nghiên cứu ghi nhận nhiều rào cản từ thực tiễn. Chỉ 50% số hộ duy trì thao tác phân tách rác tại nguồn. Nguyên nhân chính do mạng lưới thiết bị lưu chứa và phương tiện thu gom chưa đồng bộ (đạt tỷ lệ đồng thuận 58,6%). Sự thiếu hụt dịch vụ vận chuyển dẫn đến thói quen xử lý sai quy định, với 40% hộ dân tự đốt rác lộ thiên và 10% vứt xuống hệ thống kênh rạch. Mặc dù nhận thức cộng đồng về mức độ ảnh hưởng của ô nhiễm khá cao (3,47/5 điểm) và 80% hộ dân sẵn lòng tham gia tập huấn, nhưng rào cản giá thành sản phẩm sinh học (51,7%) cùng với hiệu lực giám sát, xử phạt vi phạm chưa đủ sức răn đe (2,87/5 điểm) đã làm giảm hiệu quả thực thi chính sách pháp luật. Từ các kết quả này, nghiên cứu đề xuất những giải pháp khả thi bao gồm: nâng cấp đồng bộ hạ tầng thu gom riêng biệt, tăng cường chế tài xử lý vi phạm kết hợp hệ thống camera giám sát, và áp dụng cơ chế trợ giá cho bao bì thân thiện sinh thái nhằm từng bước cải thiện chất lượng môi trường tại địa phương.