Cải biên điện ảnh đầu tiên thời thuộc Pháp: Trường hợp Kim Vân Kiều

Abstract

Việc Truyện Kiều được dựng thành phim Kim Vân Kiều năm 1924 không chỉ đặt ra một loạt vấn đề liên quan đến lịch sử và lý thuyết cải biên điện ảnh ở Việt Nam, mà còn cho thấy nhu cầu khẳng định tinh thần quốc gia và giá trị văn hoá dân tộc bằng các phương tiện truyền thông “hiện đại” trước ảnh hưởng của văn minh phương Tây trong những năm 1920 ở thế kỷ trước. Những ý kiến khác biệt như của Nguyễn Văn Vĩnh, Công Luận, hay Henri Cucherousset, cũng như tin tức báo chí trong và ngoài nước về bộ phim này phản ánh sự xung đột trong việc tiếp nhận của người bản xứ và người Pháp đối với tác phẩm điện ảnh này. Khi được đặt trở lại vào thời - không của xã hội thời ấy, khi phim được công chiếu các rạp chớp bóng ở Hà Nội, Sài Gòn, hay ở Paris, bộ phim trở nên một trường hợp đáng chú ý của sự tương tác giữa hiện đại và truyền thống, giữa thuộc địa và “mẫu quốc” .