Vai trò của hệ thống cảng biển ở vùng duyên hải Bắc Kỳ đối với thương mại khoáng sản thời kỳ thuộc địa (1884-1945)

Abstract

Thời kỳ thuộc địa, để triển khai chương trình khai thác tài nguyên tại Đông Dương, chính quyền thuộc địa Pháp đã xây dựng tại đây một hệ thống giao thông hiện đại, trong đó có các cảng biển tại vịnh Bắc Kỳ. Các mỏ than ở khu vực duyên hải như Hòn Gai, Cẩm Phả… trở thành những trung tâm công nghiệp và thương mại sôi động. Các cảng biển như Hải Phòng, Hòn Hai, Cẩm Phả hay Port-Wallut (nay là cảng Vạn Hoa thuộc xã Vạn Yên, huyện Vân Đồn, tỉnh Quảng Ninh) đều được xây dựng gần các mỏ than ở phía Đông tỉnh Quảng Yên (nay là thị xã Quảng Yên thuộc tỉnh Quảng Ninh). Không thể phủ nhận, thương mại khoáng sản ở Bắc Kỳ đã hưởng lợi nhờ hệ thống giao thương duyên hải quan trọng này. Cũng nhờ các lợi thế trên, duyên hải Bắc Kỳ trở thành cửa ngõ giao thương, đầu mối trung chuyển và vận tải quan trọng phục vụ hoạt động xuất khẩu khoáng sản ở khu vực Viễn Đông. Bài viết tập trung đề cập tới lợi thế và tầm quan trọng của các cảng biển ở vùng duyên hải Bắc kỳ đối với thương mại khoáng sản khu vực thời kỳ thuộc địa (1884-1945).